上传文件至 /

This commit is contained in:
2026-05-21 08:43:52 +08:00
parent 584f21d500
commit 22340131ce
2 changed files with 581 additions and 0 deletions

231
test_image.py Normal file
View File

@@ -0,0 +1,231 @@
# -*- coding: utf-8 -*-
"""
测试脚本 - 用训练好的模型识别学生手写数字图片
使用方法:
python test_image.py path/to/image.png
python test_image.py path/to/image.jpg
python test_image.py path/to/folder/ # 识别文件夹内所有图片
依赖:
pip install numpy pillow
图片要求:
- 建议尺寸28x28 或更大(程序会自动缩放)
- 背景最好为白色,数字为黑色
- 手写数字清晰、无遮挡
"""
import sys
import os
import numpy as np
from PIL import Image
# 尝试导入模型
try:
from model_numpy import MLP
except ImportError:
print("错误:请在 digit_mlp_class 目录下运行此脚本")
print(" cd digit_mlp_class")
print(" python test_image.py your_image.png")
sys.exit(1)
def find_latest_model():
"""查找最新的模型文件"""
model_files = [f for f in os.listdir('.') if f.startswith('mnist_mlp_') and f.endswith('.npy')]
if not model_files:
return None
# 按时间戳分组
timestamps = set()
for f in model_files:
# 文件格式: mnist_mlp_YYMMDD_HHMMSS_suffix.npy
# 去掉后缀 _W1.npy, _b1.npy 等
base = f.rsplit('_', 1)[0]
timestamps.add(base)
# 选择最新的
latest = sorted(timestamps)[-1]
# 检查完整模型
required = ['W1', 'b1', 'W2', 'b2']
for r in required:
if not os.path.exists(f'{latest}_{r}.npy'):
return None
return latest
def load_model():
"""加载训练好的模型"""
# 查找最新模型
model_path = find_latest_model()
if model_path is None:
print("错误:未找到训练好的模型!")
print(" 请先运行: python main.py")
print(" 或确保当前目录有 mnist_mlp_*.npy 模型文件")
return None
print(f"加载模型: {model_path}")
model = MLP(input_size=784, hidden_size=128, num_classes=10, learning_rate=0.1)
model.W1 = np.load(f'{model_path}_W1.npy')
model.b1 = np.load(f'{model_path}_b1.npy')
model.W2 = np.load(f'{model_path}_W2.npy')
model.b2 = np.load(f'{model_path}_b2.npy')
print("模型加载成功!\n")
return model
def preprocess_image(image_path):
"""
图片预处理:将任意图片转为 28x28 归一化向量
处理流程:
1. 打开图片并转为灰度
2. 调整大小为 28x28
3. 转为NumPy数组并归一化到 [0, 1]
4. 展平为 784 维向量
"""
try:
img = Image.open(image_path).convert('L') # 转灰度
except Exception as e:
raise ValueError(f"无法打开图片: {e}")
# 保存原始尺寸用于调试
orig_width, orig_height = img.size
# 缩放到 28x28
img = img.resize((28, 28), Image.LANCZOS)
# 转为NumPy数组并归一化
img_array = np.array(img, dtype=np.float32) / 255.0
# MNIST是白底黑字(0=背景, 1=数字),如果图片是黑底白字需要反转
# 检查是否是黑底白字:背景均值 > 0.5
if img_array.mean() > 0.5:
img_array = 1.0 - img_array
# 展平为向量
img_vector = img_array.flatten()
print(f" 图片: {os.path.basename(image_path)}")
print(f" 原始尺寸: {orig_width}x{orig_height}")
print(f" 处理后尺寸: 28x28")
return img_vector
def predict_image(model, image_path):
"""
识别单张图片
返回:
predicted_digit: 预测的数字 (0-9)
confidence: 置信度 (0-1)
all_probs: 所有数字的概率
"""
# 预处理
img_vector = preprocess_image(image_path)
# 预测
probs = model.predict_proba(img_vector.reshape(1, -1))[0]
predicted_digit = np.argmax(probs)
confidence = probs[predicted_digit]
return predicted_digit, confidence, probs
def print_results(digit, confidence, probs):
"""打印识别结果"""
print(f" 预测结果: {digit}")
print(f" 置信度: {confidence:.2%}")
# 显示各数字概率
print(f"\n 各数字概率:")
print(f" ", end="")
for i in range(10):
bar_len = int(probs[i] * 20)
print(f" {i}:{'' * bar_len}{'' * (20-bar_len)} {probs[i]:.1%}")
print()
def main():
"""主函数"""
print("\n" + "=" * 60)
print("手写数字识别 - 图片测试")
print("=" * 60 + "\n")
# 加载模型
model = load_model()
if model is None:
sys.exit(1)
# 检查命令行参数
if len(sys.argv) < 2:
print("使用方法:")
print(" python test_image.py path/to/image.png")
print(" python test_image.py path/to/image.jpg")
print(" python test_image.py path/to/folder/")
print()
print("示例:")
print(" python test_image.py my_digit.png")
print(" python test_image.py ./test_images/")
sys.exit(1)
target = sys.argv[1]
# 收集所有要处理的图片
image_paths = []
if os.path.isdir(target):
# 文件夹:收集所有图片
extensions = ['.png', '.jpg', '.jpeg', '.bmp', '.gif']
for f in os.listdir(target):
if any(f.lower().endswith(ext) for ext in extensions):
image_paths.append(os.path.join(target, f))
image_paths.sort()
elif os.path.isfile(target):
image_paths = [target]
else:
print(f"错误:文件或目录不存在: {target}")
sys.exit(1)
if not image_paths:
print(f"错误:在 {target} 中未找到图片文件")
sys.exit(1)
print(f"找到 {len(image_paths)} 张图片,开始识别...\n")
# 批量识别
results = []
for path in image_paths:
try:
digit, confidence, probs = predict_image(model, path)
results.append((path, digit, confidence))
print_results(digit, confidence, probs)
except Exception as e:
print(f" 识别失败: {e}\n")
# 汇总结果
print("=" * 60)
print(f"识别完成!共 {len(results)} 张图片")
print("=" * 60)
print(f"\n{'文件名':<30} {'预测':<6} {'置信度':<10}")
print("-" * 50)
for path, digit, confidence in results:
filename = os.path.basename(path)
print(f"{filename:<30} {digit:<6} {confidence:.1%}")
# 如果有真实标签(文件夹命名中包含),可以计算准确率
print()
if __name__ == '__main__':
main()

350
visualize.py Normal file
View File

@@ -0,0 +1,350 @@
# -*- coding: utf-8 -*-
"""
可视化工具 - 展示神经网络各层的输出
用于课堂教学,让学生直观理解:
1. 输入图像长什么样
2. 第一层隐藏层学到了什么特征
3. 各层激活值的变化
使用方法:
python visualize.py # 可视化测试集前5张
python visualize.py --single # 可视化单张图片
"""
import numpy as np
from PIL import Image
import os
import sys
import matplotlib
matplotlib.use('Agg') # 无头模式,不显示图形
import matplotlib.pyplot as plt
def visualize_input_image(img_vector, save_path='visualizations/input.png'):
"""把784维向量还原成28x28图像并保存"""
img = img_vector.reshape(28, 28) * 255
img = img.astype(np.uint8)
Image.fromarray(img).save(save_path)
return save_path
def visualize_activations(model, img_vector, save_dir='visualizations'):
"""
可视化网络各层的激活值
"""
os.makedirs(save_dir, exist_ok=True)
# 前向传播获取各层激活值
model.forward(img_vector.reshape(1, -1))
# 1. 保存输入图像
visualize_input_image(img_vector, os.path.join(save_dir, '01_input.png'))
# 2. 可视化第一层激活(隐藏层)
hidden_activations = model.a1[0] # (128,)
visualize_hidden_layer(hidden_activations, os.path.join(save_dir, '02_hidden.png'))
# 3. 可视化输出层概率
output_probs = model.probs[0] # (10,)
visualize_output_prob(output_probs, os.path.join(save_dir, '03_output_prob.png'))
# 4. 生成汇总图
create_summary_image(img_vector, hidden_activations, output_probs, save_dir)
return save_dir
def visualize_hidden_layer(activations, save_path):
"""
可视化隐藏层激活值
把128个神经元的激活值排成8x16网格显示
"""
grid_cols = 16
grid_rows = 8
cell_size = 24
img_h = grid_rows * cell_size
img_w = grid_cols * cell_size
grid = np.ones((img_h, img_w)) * 255
for i, act in enumerate(activations):
row = i // grid_cols
col = i % grid_cols
intensity = max(0, min(1, act * 2))
color = int(255 * (1 - intensity * 0.7))
grid[row*cell_size:(row+1)*cell_size-1, col*cell_size:(col+1)*cell_size-1] = color
Image.fromarray(grid.astype(np.uint8)).save(save_path)
def visualize_output_prob(probs, save_path):
"""可视化输出层概率分布"""
fig, ax = plt.subplots(figsize=(8, 4))
digits = list(range(10))
colors = ['#3498db' if i != np.argmax(probs) else '#e74c3c' for i in digits]
bars = ax.bar(digits, probs, color=colors)
ax.set_xlabel('数字', fontsize=12)
ax.set_ylabel('概率', fontsize=12)
ax.set_title('输出层:各数字的预测概率', fontsize=14)
ax.set_xticks(digits)
ax.set_ylim(0, 1)
max_idx = np.argmax(probs)
ax.annotate(f'{probs[max_idx]:.1%}',
xy=(max_idx, probs[max_idx]),
ha='center', va='bottom', fontsize=10, color='#e74c3c', fontweight='bold')
plt.tight_layout()
plt.savefig(save_path, dpi=100, bbox_inches='tight')
plt.close()
def create_summary_image(img_vector, hidden_activations, output_probs, save_dir):
"""创建汇总图"""
fig = plt.figure(figsize=(14, 6))
# 1. 输入图像
ax1 = fig.add_subplot(2, 4, 1)
ax1.imshow(img_vector.reshape(28, 28), cmap='gray')
ax1.set_title('(1) Input Image\n(28x28 pixels)', fontsize=11)
ax1.axis('off')
# 2. 像素值分布
ax2 = fig.add_subplot(2, 4, 2)
ax2.hist(img_vector, bins=30, color='#3498db', alpha=0.7, edgecolor='white')
ax2.set_title('(2) Pixel Value Distribution\n(normalized 0~1)', fontsize=11)
ax2.set_xlabel('像素值')
ax2.set_ylabel('频数')
# 3. 隐藏层激活(热力图)
ax3 = fig.add_subplot(2, 4, 3)
# 128 = 8 × 16
act_2d = hidden_activations.reshape(8, 16)
im = ax3.imshow(act_2d, cmap='Blues', aspect='auto')
ax3.set_title(f'(3) Hidden Layer\n(128 neurons)', fontsize=11)
ax3.axis('off')
plt.colorbar(im, ax=ax3, shrink=0.6)
# 4. 隐藏层激活(条形图)
ax4 = fig.add_subplot(2, 4, 4)
ax4.bar(range(len(hidden_activations)), hidden_activations, color='#3498db', alpha=0.7)
ax4.set_title('(4) Neuron Activations', fontsize=11)
ax4.set_xlabel('神经元编号')
ax4.set_ylabel('激活强度')
# 5. 输出概率
ax5 = fig.add_subplot(2, 4, 5)
digits = list(range(10))
colors = ['#3498db' if i != np.argmax(output_probs) else '#e74c3c' for i in digits]
ax5.bar(digits, output_probs, color=colors)
ax5.set_title('(5) Output Probabilities', fontsize=11)
ax5.set_xlabel('数字')
ax5.set_ylabel('概率')
ax5.set_ylim(0, 1)
ax5.set_xticks(digits)
# 6. 最大概率
ax6 = fig.add_subplot(2, 4, 6)
ax6.axis('off')
predicted = np.argmax(output_probs)
confidence = output_probs[predicted]
result_text = f'预测: {predicted}\n置信度: {confidence:.1%}'
ax6.text(0.5, 0.5, result_text, fontsize=24, ha='center', va='center',
bbox=dict(boxstyle='round', facecolor='#2ecc71', alpha=0.9),
transform=ax6.transAxes, color='white', fontweight='bold')
ax6.set_title('(6) Recognition Result', fontsize=11)
# 7. 网络结构
ax7 = fig.add_subplot(2, 4, 7)
ax7.axis('off')
structure_text = (
'┌─────────────────┐\n'
'│ 输入层 784 │\n'
'│ (28×28展平) │\n'
'└────────┬────────┘\n'
'\n'
' 线性变换+ReLU\n'
'\n'
'┌────────┴────────┐\n'
'│ 隐藏层 128 │\n'
'│ (特征提取) │\n'
'└────────┬────────┘\n'
'\n'
' 线性变换+Softmax\n'
'\n'
'┌────────┴────────┐\n'
'│ 输出层 10 │\n'
'│ (数字0~9概率) │\n'
'└─────────────────┘'
)
ax7.text(0.1, 0.95, structure_text, fontsize=9, va='top',
family='monospace', transform=ax7.transAxes,
bbox=dict(boxstyle='round', facecolor='#f8f9fa', alpha=0.9))
ax7.set_title('(7) Network Structure', fontsize=11)
# 8. 参数量说明
ax8 = fig.add_subplot(2, 4, 8)
ax8.axis('off')
params_text = (
'MLP 参数量计算:\n\n'
'W1: 784 × 128 = 100,352\n'
'b1: 128\n\n'
'W2: 128 × 10 = 1,280\n'
'b2: 10\n\n'
'─────────────────\n'
'总计: 101,770 参数\n\n'
'全部用 NumPy 实现\n'
'无需任何深度学习框架!'
)
ax8.text(0.1, 0.95, params_text, fontsize=10, va='top',
family='monospace', transform=ax8.transAxes)
ax8.set_title('(8) Parameters', fontsize=11)
plt.suptitle('MLP Feature Maps Visualization - Handwritten Digits', fontsize=16, fontweight='bold', y=1.02)
plt.tight_layout()
plt.savefig(os.path.join(save_dir, 'summary.png'), dpi=120, bbox_inches='tight')
plt.close()
def load_model_or_train():
"""加载已训练的模型,如果没有则训练一个"""
import glob
model_files = glob.glob('mnist_mlp_*.npy')
if model_files:
timestamps = sorted(set(
f.replace('mnist_mlp_', '').replace('_W1.npy', '')
for f in model_files if '_W1.npy' in f
))
if timestamps:
model_path = 'mnist_mlp_' + timestamps[-1]
print(f"加载模型: {model_path}")
from model_numpy import MLP
model = MLP(input_size=784, hidden_size=128, num_classes=10, learning_rate=0.1)
model.W1 = np.load(f'{model_path}_W1.npy')
model.b1 = np.load(f'{model_path}_b1.npy')
model.W2 = np.load(f'{model_path}_W2.npy')
model.b2 = np.load(f'{model_path}_b2.npy')
return model
# 没有模型,用sklearn快速训练一个用于演示
print("未找到已训练模型,使用sklearn数据快速训练演示模型...")
from sklearn.datasets import fetch_openml
from sklearn.model_selection import train_test_split
mnist = fetch_openml('mnist_784', version=1, as_frame=False, parser='auto')
X = mnist.data[:10000].astype(np.float32) / 255.0
y = mnist.target[:10000].astype(int)
# 用sklearn的MLP代替
from sklearn.neural_network import MLPClassifier
model = MLPClassifier(
hidden_layer_sizes=(128,),
max_iter=20,
alpha=1e-4,
solver='sgd',
learning_rate_init=0.1,
random_state=42,
verbose=False
)
model.fit(X, y)
print("sklearn模型训练完成(仅用于可视化演示)")
return model
def main():
"""主函数"""
os.makedirs('visualizations', exist_ok=True)
# 加载数据
from dataset import load_data
print("加载MNIST数据集...")
X_train, y_train, X_test, y_test = load_data()
# 加载模型
model = load_model_or_train()
# 获取真实标签
if len(y_test.shape) > 1:
y_test_labels = np.argmax(y_test, axis=1)
else:
y_test_labels = y_test
# 可视化测试集前5张
print("\n可视化测试集前5张图片...")
for i in range(5):
img = X_test[i]
true_label = y_test_labels[i]
sub_dir = f'visualizations/sample_{i}_true{true_label}'
os.makedirs(sub_dir, exist_ok=True)
if hasattr(model, 'predict_proba'):
probs = model.predict_proba(img.reshape(1, -1))[0]
predicted = np.argmax(probs)
else:
predicted = model.predict(img.reshape(1, -1))[0]
print(f" 样本{i}: 真实={true_label}, 预测={predicted}")
visualize_activations(model, img, sub_dir)
# 创建对比汇总
create_comparison_summary(X_test[:5], y_test_labels[:5], model, 'visualizations')
print("\n✅ 可视化完成!")
print(" 查看 visualizations/ 目录下的图片和汇总图")
def create_comparison_summary(X_samples, y_true, model, save_dir):
"""创建多个样本的对比汇总图"""
n_samples = len(X_samples)
fig = plt.figure(figsize=(4 * n_samples, 8))
for i in range(n_samples):
img = X_samples[i]
true_label = y_true[i]
if hasattr(model, 'predict_proba'):
probs = model.predict_proba(img.reshape(1, -1))[0]
predicted = np.argmax(probs)
else:
predicted = model.predict(img.reshape(1, -1))[0]
# 输入图像
ax = fig.add_subplot(3, n_samples, i + 1)
ax.imshow(img.reshape(28, 28), cmap='gray')
ax.set_title(f'真实: {true_label}', fontsize=12)
ax.axis('off')
# 隐藏层激活
ax = fig.add_subplot(3, n_samples, i + 1 + n_samples)
model.forward(img.reshape(1, -1))
# 128 = 8 × 16
hidden = model.a1[0].reshape(8, 16)
ax.imshow(hidden, cmap='Blues', aspect='auto')
ax.set_title(f'隐藏层激活', fontsize=10)
ax.axis('off')
# 输出概率
ax = fig.add_subplot(3, n_samples, i + 1 + 2*n_samples)
digits = list(range(10))
colors = ['#e74c3c' if d == predicted else '#3498db' for d in digits]
ax.bar(digits, probs, color=colors)
ax.set_title(f'预测: {predicted}', fontsize=12)
ax.set_ylim(0, 1)
ax.set_xticks(digits)
ax.tick_params(labelsize=8)
plt.suptitle('多样本特征图对比', fontsize=16, fontweight='bold')
plt.tight_layout()
plt.savefig(os.path.join(save_dir, 'comparison.png'), dpi=120, bbox_inches='tight')
plt.close()
if __name__ == '__main__':
main()